Advies
Monumenten
Ieder monument, rijks- of gemeente-, heeft zichzelf door zijn lange periode van bestaan bewezen van belang te zijn. Allereerst is er het feit, dat men vroeger niet op 'slechte' gronden bouwen, waardoor ieder gebouw uit vroegere tijden per definitie betrouwbaarheid vertegenwoordigt. Daarnaast pasten de architecten van weleer strikte verhoudingen in gebouwen toe, overgeleverd uit de oudheid. Deze verhoudingen waren gebaseerd op de menselijke maat, waardoor er nooit een vervreemdend effect optrad. Ook de handarbeid, die in vroegere periodes vele malen goedkoper was dan materialen, zorgde voor een scala aan variaties en versieringen. Een oud gebouw heeft over het algemeen alle basiselementen van het leven in zich: hoge ramen, penanten, kolommen voor de boom-energie, puntige dakvormen voor de vuur-energie, gemetselde halfronde toogvormen boven de ramen voor de aarde-energie, ronde vormen in bovenlichten en zolderramen voor de metaal-energie en horizontale banen voor de water-energie. Maar ook: groen voor de ramen, rood voor de daken, bruin-rood voor het metselwerk, wit voor kozijnen en goten en donkergrijs tot zwart voor de plinten. Deze toepassingen maken een gebouw compleet in zijn beleving en zijn energieën, waardoor monumenten geliefd zijn en blijven bij een ieder. En, ieder monument is over het algemeen uniek in zijn voorkomen waardoor de gebruiker zich uitstekend kan identificeren in de buitenwereld.
Een monument bezitten is een feest, maar soms zitten er lastige kanten aan wanneer er een wens is het gebouw toch meer naar de wensen van deze tijd aan te passen, zoals bijvoorbeeld isolatie, installaties, comfort-wensen, sanitair of wijziging van functie van het gebouw. Daarbij kunnen de benodigde aanpassingen precies dat verstoren, wat het monument nu net zo waardevol maakt. Door mijn jarenlange ervaring als restauratie-architect en mijn werk voor de Rijksdienst voor Archeologie, Cultuurlandschap en Monumenten ben ik in staat om zowel de aanwezige waarden van een gebouw als ook de wensen voor aanpassingen in harmonie samen te laten gaan en tot een goed plan te komen. Door in een vroeg stadium van de planvorming de waarden en de (on)mogelijkheden van het gebouw in beeld te brengen, kan een plan tot aanpassingen c.q. uitbreidingen van een monument snel en soepel tot stand komen.
Ruimtelijke Kwaliteit
Aanpassingen aan het exterieur of het nieuw bouwen van een gebouw staan nooit op zichzelf. Het is mogelijk een prachtig ontwerp voor een gebouw te hebben, maar dat de omgeving waar de locatie van het gebouw is zich niet leent voor dit ontwerp. Daarbij spelen o.a. fysieke verhoudingen, vormen- en kleurtaal, materiaalgebruik en open- of geslotenheid een grote rol. In bepaalde situaties is aanpassing aan het bestaande te verkiezen, in andere situaties geeft een nieuwe uitdrukkingsvorm een extra dimensie aan de omgeving. Door in een vroeg stadium het plan voor verbouw of nieuwbouw steeds in het licht van de bedoelde locatie te beschouwen, ontstaat een samenspel tussen ontwerp en omgeving. Het uiteindelijke resultaat voegt zich op een vanzelfsprekende manier in het bestaande geheel.
Feng Shui
Ieder moment in ons leven kunnen we voor nieuwe keuzes staan en deze mogelijkheden al dan niet inzetten. Kijken naar welke elementen in ons leven wij graag anders willen invullen en de keuze dit om te buigen naar een positief proces, is de eerste aanzet tot verandering. Dit proces spiegelt zich af in onze directe omgeving en de directe omgeving spiegelt zich af in ons.
Na het lichaam dat wij in dit leven hebben meegekregen is kleding de tweede spiegel van onszelf. We zijn gewend om onze kleding dagelijks af te wisselen, en sommige mensen wisselen kleding zelfs vaker af al naar gelang hun 'stemming'. Soms dient kleding om in een bepaalde rol te stappen: het uniform van een politieagent, een verpleegkundige, een treinconducteur, maar ook de overall van de schilder, de schoonmaker of de kroon van de koning bij bepaalde officiele gelegenheden. Onze eigen persoonlijkheid zetten we ten bate van een functie meer naar de achtergrond. Wij zijn zo aan gewend aan het gebruik van kleding, dat wij ons nauwelijks nog afvragen waarom wij -behalve om hygiënische redenen- onze kleding wisselen. Soms zeggen we nog wel eens: 'Daar had ik gewoon zin in', maar verder denken wij meestal bij het maken van een keuze niet na. Naast kleding vormt onze woonruimte de derde spiegel van onszelf.
Gezien de vele keuzemomenten in ons leven waarin we bewust voor een nieuwe stap kiezen, zou onze woon- en werkruimte niet een statische ruimte hoeven te zijn. Als het éne element in ons leven naar wens gaat, kunnen we ons richten op een ander element. Een keuze maken en deze vervolgens uitwerken kost energie. Energie die niet altijd in onszelf aanwezig is, maar waar we toch graag gebruik van willen maken. Gelukkig stralen mensen om ons heen, de natuur in zijn geheel, maar ook alles wat kleur en vorm heeft, energie uit die wij vervolgens bewust kunnen inzetten voor een gekozen zaak. Denk bijvoorbeeld maar aan bepaalde uitdrukkingen als: 'Hij ontploft bijna van woede', 'De kamer staat bol van spanning' of 't Zindert daar van de energie'. Kleur op onze aarde manifesteert zich als energievorm als van oppervlaktes terugkaatstende lichtgolven; vormen kunnen zacht of scherp zijn, materialen hard of meegevend en stralen op deze wijze hun energie uit. Deze energieën kunnen wij heel goed in onze directe en indirecte omgeving creëren en beïnvloeden door bewust te kijken naar vorm, kleur en materiaal waarmee wij ons omringen. Bewust onze omgeving kiezen reflecteert onze inzet, doelen en wensen in samenspel met onszelf.
Geschiedenis
Feng Shui betekent letterlijk 'Wind en Water'. Zowel wind als water vormen twee natuurkrachten, twee tomeloze energieën, waar de mens door de tijden heen altijd ontzag voor heeft gehad. De vroegste overleveringen op schrift waarin 'feng shui' wordt genoemd komen uit het oude China en dateren van meer dan 4.000 jaar geleden. Deze aantekeningen beschrijven hoe mensen door de uiterlijke invloeden van onze leefomgeving worden gevormd. De basis hiervoor is het begrip, dat alles wat ons in de zichtbare en onzichtbare wereld omgeeft, uit energie bestaat; in de I Tjing zijn alle elementaire hoofdprocessen in het leven op deze manier beschreven. Aangezien de Chineze keizers met hun hoofd garant stonden voor de vrede en voorspoed van de burgers, was het hen zeer aan het hart gelegen het land zo goed mogelijk te besturen en stimuleerden zij een grondige studie van dergelijke energieën. In beginsel was het toepassen van feng shui voorbehouden aan slechts een geringe groep meesters, meestal in combinatie met het heersende geloof. In de loop van duizenden jaren is een onschatbare bron van kennis ontstaan, die tot op de dag van vandaag bewaard is gebleven en toegepast wordt. Met de komst van de Culturele Revolutie in China werd het toepassen van feng shui ten strengste verboden omdat men dit niet vond passen in een modern staatsbestel. Een aantal feng shui meesters is in die periode naar het buitenland gevlucht en zij konden de traditie op deze manier overleveren. In Amerika wordt met name door het bedrijfsleven veel gebruik gemaakt van feng shui adviezen om werknemers tevreden en met plezier hun werk te kunnen laten doen, zodat het bedrijf een hoge productiviteit verkrijgt en goede winst maakt. Vanuit Amerika is deze kennis en toepassing ervan opnieuw in Europa gekomen. Met 'opnieuw' bedoel ik dat het géén nieuwe kennis is: ook wij kennen vanuit onze eigen traditie veel zaken die naar feng shui begrippen zijn terug te leiden, maar in onze traditie wel als kennis bij de Gilden aanwezig was, maar nooit als een aparte tak van kennis is benoemd. Wij kennen bijvoorbeeld het gebruik van de 'rode loper' bij feestelijke en officiele aangelegenheden, maar wij vragen ons nooit af waarom wij een loper gebruiken en waarom die loper dan rood is. Ook het gebruik van vuur bij verschillende gelegenheden zoals kaarsverlichting, paasvuur of vuurwerk zit zo in onze traditie verweven, dat wij er nauwelijks meer bij stilstaan wat de achterliggende gedachte van dergelijke gebruiken is.
Yin en Yang
De basis voor feng shui vormt de wisselwerking tussen yin (massief, onbeweeglijk, naar beneden en naar binnen gericht) en yang (licht, actief, vurig, naar boven en naar buiten gericht). De achterliggende gedachte hiervan is dat niets zonder het tegendeel bestaat: zon en maan, dag en nacht, licht en donker, achter en voor, onder en boven. Daarnaast bestaat geen absoluutheid: alles heeft altijd een yin en een yang zijde heeft.. In het donker van de nacht kunnen wij toch nog dingen onderscheiden, overdag vinden wij nog schaduwen. Yin en Yang is een dynamisch proces dat nooit stopt of gestopt kan worden. Wordt de ëën te groot in waarde, dan zal de ander deze af remmen. Het zoeken naar harmonie in ons leven is het zoeken naar een beter evenwicht tussen yin en yang op elk vlak in ons leven.
Wanneer iets in ons leven stagneert, willen wij dit graag nieuw leven in blazen; wanneer iets in ons leven zich heftig voordoet, willen wij dit graag temperen en in rustiger banen leiden. Door bewust de natuurlijke stroom energie, C'hi, die in alle levende wezens, maar ook in vormen, materialen en kleuren om ons heen (denk maar aan geluid, licht en kleur uitgedrukt in energiegolven) aanwezig is, te stimuleren of te temperen, kunnen wij aspecten in ons eigen leven beïnvloeden.
Elementen
De natuurlijke energie, C'hi, in onze omgeving circuleert in een patroon door iedere ruimte. Daarbij stroomt de energie behalve door het centrum van yin en yang door acht gebieden die corresponderen met acht belangrijke aspecten in ons leven: werk en carrière, relaties, creativiteit, rijkdom, hulp van anderen, prestaties, kennis en erkenning. Ieder aspect 'reageert' op de energiestroom, die op zijn beurt bepaald wordt door de aanwezige vormen, materialen en kleuren van de omgeving, net zoals ons bloed door ons lichaam stroomt en reageert op onze organen. Deze in totaal negen aspecten vinden wij terug in de I Tjing, waarbij de vijf basiselementen water, boom, vuur, aarde en metaal zijn. Deze vijf elementen vormen het grondproces van ieder fenomeen op aarde: winter, lente, zomer, nazomer, herfst; foetus, kind, volwassene, 50+, ouderdom; zee, damp, wolk, regen, beek; etc. Omdat vuur en water daarbij de meest onbedwingbare elementen vormen, komen deze ieder als één aspect voor. Boom en metaal zijn zachter van aard en daarom over twee aspecten verdeeld. Aarde vormt in ons leven de spil tot alles en is over drie aspecten verdeeld. Zijn alle elementen in evenwicht met elkaar, dan stroomt energie vloeiend van de één naar de ander en zijn de elementen in harmonie met elkaar. Wanneer echter een element ontbreekt of in overvloed aanwezig is, dan stagneert de energie daar of geeft zij een te grote impuls op het volgende element. Hierdoor raakt de werking van de elementen uit balans. Aangezien ieder mens van nature verschillende energieën mee heeft gekregen in zijn leven en deze energieën reageren op onze omgeving, is het een uitermate boeiend spel om onze eigen energieën te kennen, vast ste stellen wat wij op een bepaald moment met ons leven of een aspect ervan willen en hiervoor de energieën in onze omgeving in te zetten.
Elementals of Life kijkt naar wat een persoon nodig heeft en op dat moment in zijn of haar leven wenst, en hoe deze wens via elementen in de directe omgeving is te stimuleren. Iedere verandering in onze omgeving, hoe subtiel ook, betekent een verandering in onszelf!
Beweging
Onze cultuur is niet gelijk aan de cultuur van het oude China. De hulpmiddelen die in de traditionele feng shui worden gebruikt om bepaalde energieën te stimuleren zijn ons soms wezensvreemd en worden daardoor door ons niet begrepen. Het toepassen van bamboefluiten, windgongs, chinese munten en dergelijke hebben wij in onze cultuur niet eerder mee gekregen. Dit belemmert ons in het beleven van de werking van de energie van dergelijke hulpmiddelen. Wat wij wél kunnen doen is de elementen in hun basis begrijpen en daar onze eigen voorwerpen bij zoeken. Het vrolijk en speels opwekken en begeleiden van engergiestromen kan door middel van voorwerpen, kleuren en geluiden uit onze eigen wereld en het aantrekken van financiële voorspoed kan met gebruik making van onze eigen munten ook.
Hebben we gekozen om een bepaald aspect in ons leven in beweging te brengen door bewust elementen in onze omgeving anders te vormen, te plaatsen of te kleuren, dan zal dat aspect een bepaalde richting gaan nemen. Wanneer het aspect naar onze wens is, is het tijd de energieën weer in balans te brengen en te zien of er een ander aspect is dat wij willen aanpakken. Zo blijven wij in beweging: iedere keer wanneer wij energie de ene kant op sturen, reageert de andere kant hierop en maakt daarmee ruimte voor nieuwe impulsen. Dit geeft ons keer op keer ruimte voor nieuwe ideeën, nieuwe wensen en nieuwe mogelijkheden.
Vrijheid van keuze
Feng shui kent geen 'goed' of 'fout'. Het gaat om de keuze die wij zelf willen maken: willen wij op een bepaald moment ergens wel aandacht aan besteden? Zo ja, willen wij het onderwerp stimuleren of juist matigen? of zouden wij er enkel heerlijk van willen genieten?
Een praktisch voorbeeld is het volgende: tijdens een vakantie beland je in een plaatsje aan een rivier. Het is heerlijk weer, het water lekker van temperatuur en de stroom precies goed: niet te snel, niet te traag. De éne dag heb je zin om te zwemmen, en wil je je heerlijk laten meedrijven op de stroom. Wanneer iemand anders je dan op een afgesproken plek ophaalt, heb je een fantastische dag gehad. De andere dag heb je weer zin om te zwemmen, maar wil je juist je hele lijf voelen, wil je weten dat je sterk bent, dat je alles kan: je wilt stroomopwaarts, zo ver je kunt. En daarna maak je ook nog eens zelf een stevige wandeling terug. Weer een andere dag heb je opnieuw zin in het water: zwemmen hoeft vandaag even niet, maar je wilt graag aan de kant zitten, naar het water kijken en zien hoe het zich een weg naar zee vindt, een beetje mijmeren en wegdromen.
Pas wanneer wij zélf onder woorden brengen wat wij met een bepaald aspect van het leven op dit moment in óns leven willen, kunnen we bepalen of we dat aspect willen stimuleren of juist reguleren. Dan kunnen we ons zelf en onze directe omgeving bekijken en daarin de juiste energieën neerzetten die wij kunnen gebruiken om veranderingen in ons leven te brengen.